Mide Kanseri Cerrahisi
İçindekiler
- Mide Kanserinin Belirtileri Nelerdir?
- Mide Kanseri Tanısı Nasıl Konulur?
- Evreleme Neden Önemlidir?
- Her Mide Kanseri Hastası Ameliyat Olabilir mi?
- Ameliyat Öncesinde Kemoterapi Gerekir mi?
- Erken Evre Mide Kanserinde Endoskopik Tedavi
- Mide Kanseri Ameliyatı Nasıl Yapılır?
- Lenf Bezleri Neden Çıkarılır?
- Açık mı, Laparoskopik mi?
- Ameliyat Sonrası Beslenme
- Mide Kanseri Ameliyatının Riskleri
- Karın Zarına Yayılım ve HIPEC
- İkinci Görüş İçin Başvuru
- Sık Sorulan Sorular
- Muayene ve Randevu
Mide kanserinde doğru tedaviyi belirleyebilmek için yalnızca tanının konulması yeterli değildir. Tümörün midenin hangi bölümünde bulunduğunu, mide duvarındaki derinliğini, lenf bezleriyle ilişkisini ve vücudun başka bölgelerine yayılıp yayılmadığını birlikte değerlendirmek gerekir.
Her hastanın hastalığı, genel sağlık durumu ve ihtiyaçları farklıdır. Bu nedenle tedavi planının da kişiye özel hazırlanması gerektiğine inanıyorum. Ameliyat kararını verirken temel amacım, hastalığı onkolojik cerrahi ilkelerine uygun şekilde çıkarmak ve hastanın ameliyat sonrasındaki yaşamını mümkün olduğunca korumaktır.
Mide Kanserinin Belirtileri Nelerdir?
Mide kanseri erken dönemde belirgin bir şikâyete yol açmayabilir. Hazımsızlık ve mide yanması gibi sık görülen yakınmalar başka hastalıklarda da ortaya çıkabildiği için yalnızca belirtilere bakılarak tanı konulamaz.
Değerlendirilmesi gereken başlıca şikâyetler şunlardır:
- Geçmeyen mide ağrısı veya rahatsızlık hissi
- Yemeklerden sonra şişkinlik
- Erken doyma
- İştahsızlık
- Bulantı veya kusma
- Yutma güçlüğü
- Nedeni açıklanamayan kilo kaybı
- Kansızlık ve halsizlik
- Dışkıda kan veya siyah renkli dışkılama
Bu belirtilerin bulunması mutlaka mide kanseri olduğu anlamına gelmez. Ancak özellikle devam eden veya giderek artan şikâyetlerde hekime başvurulması önemlidir.
Mide Kanseri Tanısı Nasıl Konulur?
Mide kanseri şüphesinde temel inceleme, üst gastrointestinal sistem endoskopisidir. Endoskopi sırasında şüpheli bölgeden alınan biyopsi örnekleri patoloji uzmanı tarafından incelenir ve kesin tanı bu değerlendirme sonucunda konulur.
Tedaviyi planlarken gerektiğinde şu incelemelerden yararlanılabilir:
- Kan tetkikleri
- Endoskopi ve biyopsi
- Kontrastlı bilgisayarlı tomografi
- Endoskopik ultrasonografi
- PET-BT veya manyetik rezonans görüntüleme
- Tümörün biyolojik özelliklerini değerlendiren moleküler testler
- Evreleme laparoskopisi ve karın içi yıkama sıvısının incelenmesi
Her tetkik her hastaya uygulanmaz. Hangi incelemelerin gerekli olduğuna hastalığın özelliklerine göre karar verilir.
Evreleme Neden Önemlidir?
Mide kanserinin tedavisi, hastalığın evresine göre değişir. Evreleme sırasında tümörün mide duvarında ne kadar ilerlediği, çevredeki lenf bezleri ve uzak organlarla ilişkisi değerlendirilir.
Bazı hastalarda görüntüleme yöntemleriyle fark edilemeyen karın zarı yayılımını araştırmak amacıyla evreleme laparoskopisi yapılabilir. Bu işlem sırasında karın içi doğrudan gözlenebilir, gerekli bölgelerden biyopsi alınabilir ve yıkama sıvısında tümör hücresi araştırılabilir.
Doğru evreleme; önce ameliyat mı, ilaç tedavisi mi yoksa farklı tedavilerin birlikte mi uygulanacağına karar verilmesini sağlar.
Her Mide Kanseri Hastası Ameliyat Olabilir mi?
Ameliyat kararı yalnızca mide kanseri tanısına dayanılarak verilmez. Tümörün evresi ve yerleşimi, uzak yayılım bulunup bulunmadığı, hastanın yaşı, beslenme durumu, eşlik eden hastalıkları ve ameliyatı kaldırabilme durumu birlikte değerlendirilir.
Cerrahinin uygun olmadığı durumlarda medikal onkoloji, radyasyon onkolojisi ve diğer ilgili branşlarla birlikte farklı tedavi seçenekleri planlanabilir. Gereksiz bir ameliyattan kaçınmak da doğru cerrahi kararın önemli bir parçasıdır.
Ameliyat Öncesinde Kemoterapi Gerekir mi?
Bazı mide kanseri hastalarında tedaviye ameliyattan önce kemoterapiyle başlanabilir. Buna neoadjuvan veya perioperatif tedavi adı verilir. Amaç, tümörü kontrol altına almak ve cerrahi tedavinin etkinliğini artırmaktır.
Kemoterapinin gerekli olup olmadığına hastalığın evresi, patoloji sonucu ve hastanın genel durumu değerlendirilerek karar verilir. Tedavi planının genel cerrahi ve medikal onkoloji başta olmak üzere ilgili branşların ortak görüşüyle hazırlanması önemlidir.
Erken Evre Mide Kanserinde Endoskopik Tedavi
Mide yüzeyinde sınırlı kalan ve belirli tıbbi ölçütleri karşılayan çok erken evre tümörler, uygun hastalarda endoskopik yöntemlerle çıkarılabilir.
Ancak bu yöntem her erken mide kanseri için uygun değildir. Tümörün derinliği, büyüklüğü, hücresel özellikleri ve lenf bezlerine yayılma ihtimali ayrıntılı olarak değerlendirilmelidir.
Mide Kanseri Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Mide kanseri ameliyatında amaç; tümörü güvenli cerrahi sınırlarla ve ilgili lenf bezleriyle birlikte çıkarmaktır. Yapılacak ameliyatın kapsamı tümörün midedeki konumuna göre belirlenir.
Subtotal Gastrektomi
Tümörün yerleşimi uygunsa midenin hastalıklı bölümü çıkarılır ve midenin sağlıklı bir kısmı korunur. Sindirim sisteminin devamlılığı, kalan mide ile ince bağırsak arasında yeni bir bağlantı oluşturularak sağlanır.
Total Gastrektomi
Tümörün konumu veya yaygınlığı gerektiriyorsa midenin tamamı çıkarılır. Yemek borusu ince bağırsakla birleştirilerek sindirim sisteminin devamlılığı sağlanır.
Midenin tamamının alınması kişinin bir daha beslenemeyeceği anlamına gelmez. Ancak öğün düzeninin değiştirilmesi, daha küçük porsiyonlarla beslenilmesi ve bazı vitamin ile minerallerin takip edilmesi gerekir.
Lenf Bezleri Neden Çıkarılır?
Mide kanseri lenf yollarıyla yayılabilir. Bu nedenle ameliyat sırasında yalnızca midedeki tümörün değil, hastalıkla ilişkili bölgesel lenf bezlerinin de uygun kapsamda çıkarılması gerekir.
Lenf bezlerinin patolojik incelemesi, hastalığın gerçek evresinin belirlenmesine ve ameliyat sonrasında ilave tedavi gerekip gerekmediğine karar verilmesine yardımcı olur.
Açık mı, Laparoskopik mi?
Mide kanseri ameliyatları uygun hastalarda açık veya laparoskopik yöntemle gerçekleştirilebilir. Kullanılacak yönteme tümörün konumu ve evresi, önceki ameliyatlar, hastanın genel durumu ve planlanan cerrahinin kapsamı değerlendirilerek karar verilir.
Küçük kesiler kullanılması tek başına daha iyi bir kanser ameliyatı yapıldığı anlamına gelmez. Önceliğim, hangi yöntem seçilirse seçilsin onkolojik cerrahinin gerektirdiği işlemlerin eksiksiz uygulanmasıdır.
Ameliyat Sonrası Beslenme
Midenin bir bölümünün veya tamamının çıkarılması, beslenme düzeninde değişiklik yapılmasını gerektirir. Ameliyattan sonra beslenmeye hastanın durumuna göre aşamalı olarak başlanır.
Genellikle şu düzenlemeler önerilir:
- Küçük ve sık öğünlerle beslenmek
- Yiyecekleri iyi çiğnemek
- Yemekleri yavaş tüketmek
- Yeterli protein ve enerji almak
- Hekim ve diyetisyen önerilerine göre sıvı tüketimini düzenlemek
- Kilo ve kan değerlerini takip etmek
Özellikle total gastrektomi sonrasında B12 vitamini başta olmak üzere demir, folat, kalsiyum ve D vitamini düzeylerinin takip edilmesi gerekebilir. Beslenme planı her hasta için ayrı hazırlanmalıdır.
Mide Kanseri Ameliyatının Riskleri
Her büyük cerrahi girişimde olduğu gibi mide kanseri ameliyatında da kanama, enfeksiyon, akciğer sorunları, pıhtı oluşumu ve anesteziye bağlı komplikasyonlar görülebilir.
Bu ameliyata özgü riskler arasında oluşturulan yeni bağlantı bölgesinde kaçak, daralma, mide boşalmasında gecikme, reflü, hızlı mide boşalması belirtileri ve beslenme sorunları bulunabilir.
Riskler hastanın yaşı, genel sağlık durumu, beslenme düzeyi ve yapılacak ameliyatın kapsamına göre değişir. Ameliyat kararı öncesinde beklenen yararlarla olası riskleri hastam ve yakınlarıyla açık biçimde konuşmayı önemserim.
Karın Zarına Yayılım ve HIPEC
Mide kanseri bazı hastalarda karın zarına, yani peritona yayılabilir. Bu durumda tedavi, yalnızca standart bir mide ameliyatından ibaret değildir.
Seçilmiş vakalarda sitoredüktif cerrahi ve halk arasında “sıcak kemoterapi” olarak bilinen HIPEC gündeme gelebilir. Ancak HIPEC her mide kanseri veya her karın zarı yayılımı için uygun değildir. Güncel bilimsel veriler, hastalığın yaygınlığı, tümörün biyolojik özellikleri, hastanın genel durumu ve diğer tedavi seçenekleri birlikte değerlendirilmelidir.
Bu kararın deneyimli bir ekip tarafından ve hastaya özgü olarak verilmesi gerekir.
İkinci Görüş İçin Başvuru
Mide kanseri tanısı alan bir hastanın ameliyat ve tedavi seçenekleri konusunda ikinci görüş alması doğaldır. İkinci görüş değerlendirmesinde mümkünse şu belgelerin getirilmesi faydalı olur:
- Endoskopi raporu ve görüntüleri
- Patoloji raporu, preparatlar ve varsa parafin bloklar
- Bilgisayarlı tomografi, PET-BT veya MR görüntüleri
- Kan tahlilleri
- Uygulanan tedavilere ait raporlar
- Kullanılan ilaçların listesi
- Önceki ameliyatlara ait belgeler
Bu belgeleri birlikte değerlendirerek hastalığın evresi, cerrahinin gerekli olup olmadığı ve tedavinin hangi sırayla uygulanabileceği hakkında görüş bildiriyorum.
Sık Sorulan Sorular
Mide kanseri ameliyatla tamamen çıkarılabilir mi?
Bu durum hastalığın evresine, tümörün konumuna ve başka bölgelere yayılım bulunup bulunmadığına bağlıdır. Ameliyatın amacı, uygun hastalarda hastalığı güvenli cerrahi sınırlarla çıkarmaktır. Sonuç hakkında kişisel değerlendirme yapılmadan kesin bir ifade kullanmak doğru değildir.
Midenin tamamı alınmadan ameliyat yapılabilir mi?
Tümörün konumu ve cerrahi sınırlar uygunsa midenin bir kısmı korunabilir. Ancak bazı hastalarda onkolojik açıdan güvenli bir ameliyat için midenin tamamının çıkarılması gerekir.
Midenin tamamı alınırsa yemek yenebilir mi?
Evet. Yemek borusu ince bağırsağa bağlanır ve hasta yeniden ağızdan beslenebilir. Öğünlerin küçültülmesi, daha sık beslenme ve düzenli beslenme takibi gerekir.
Ameliyattan önce kemoterapi şart mıdır?
Her hasta için şart değildir. Gereklilik; evreleme sonuçları, patoloji ve hastanın genel durumu doğrultusunda belirlenir.
Mide kanserinde laparoskopik ameliyat yapılabilir mi?
Uygun hastalarda yapılabilir. Ancak karar yalnızca kesi büyüklüğüne göre değil, işlemin onkolojik açıdan güvenli ve eksiksiz uygulanabilir olmasına göre verilmelidir.
HIPEC her mide kanseri hastasına uygulanır mı?
Hayır. HIPEC, seçilmiş karın zarı yayılımı vakalarında değerlendirilebilen özel bir tedavi yöntemidir. Her hasta için uygun veya standart bir uygulama değildir.
Muayene ve Randevu
Muayene sırasında hastalığa ait raporları ve görüntüleri birlikte değerlendiriyor; olası tedavi seçeneklerini, ameliyatın kapsamını ve alternatifleri hastam ve yakınlarıyla ayrıntılı olarak konuşuyorum.
Ameliyatın gerekli görülmesi halinde işlem, hastanın tıbbi ihtiyaçları ve tercihleri doğrultusunda uygun hastanede planlanmaktadır.
Op. Dr. Ahmet Er Genel Cerrahi Uzmanı
Muayene saatleri: Hafta içi: 09.00–18.00 Cumartesi: 09.00–15.00 Muayene öncesinde randevu alınması gerekmektedir.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacı taşır. Muayene, tanı veya kişiye özel tedavi önerisinin yerini tutmaz.
Bilimsel kaynaklar:
- National Cancer Institute — Stomach Cancer Diagnosishttps://www.cancer.gov/types/stomach/diagnosis
- National Cancer Institute — Stomach Cancer Treatmenthttps://www.cancer.gov/types/stomach/treatment
- National Cancer Institute — Stomach Cancer Stageshttps://www.cancer.gov/types/stomach/stages
- National Cancer Institute — Symptoms of Stomach Cancerhttps://www.cancer.gov/types/stomach/symptoms
- NHS — Stomach Cancer Treatmenthttps://www.nhs.uk/conditions/stomach-cancer/treatment/