İçeriğe atla
Op. Dr. Ahmet ErGenel Cerrahi Uzmanı
Menü
Onkolojik Cerrahi

HIPEC Sıcak Kemoterapi ve Sitoredüktif Cerrahi

Op. Dr. Ahmet Er
Tıbbi içerik: Op. Dr. Ahmet Er Son güncelleme: 16 Eylül 2026
İçindekiler

HIPEC, halk arasında “sıcak kemoterapi” olarak bilinen ve karın zarını tutan bazı tümörlerde sitoredüktif cerrahiyle birlikte uygulanabilen özel bir tedavi yöntemidir.

Bu tedavide en önemli konu, işlemin teknik olarak yapılabilmesinden önce doğru hastanın seçilmesidir. Her periton metastazı bulunan hasta HIPEC için uygun değildir. Kanserin başladığı organ, karın içindeki yaygınlığı, başka organlara sıçrayıp sıçramadığı, tümörün biyolojik davranışı ve hastanın genel sağlık durumu birlikte değerlendirilmelidir.

Amacım hastaya yalnızca bir işlem önermek değil; bu kapsamlı tedavinin sağlayabileceği yararı, taşıdığı riskleri ve diğer tedavi seçeneklerini açık biçimde anlatmaktır. Hastanın neyle karşılaşacağını bilmesinin korkuyu azalttığına ve güveni güçlendirdiğine inanıyorum.

Periton Nedir?

Periton, halk arasında karın zarı olarak bilinen ince bir dokudur. Karın duvarının iç yüzünü ve karın içindeki organların büyük bölümünü örter.

Karın içindeki organların birbiri üzerinde rahat hareket etmesine yardımcı olur, sıvı dengesinde ve vücudun iltihabi yanıtında rol oynar.

Periton Metastazı Nedir?

Mide, kolon, rektum, apendiks veya yumurtalık gibi organlardan gelişen kanser hücrelerinin karın zarına yerleşmesine periton metastazı denir.

Tümör hücreleri ana tümörden ayrılarak karın boşluğuna dökülebilir ve periton yüzeyine tutunarak yeni tümör odakları oluşturabilir. Bu odaklara implant adı verilir.

Hastalık yalnızca belirli bir bölgede bulunabileceği gibi karın içinde yaygın biçimde de görülebilir. İlerlemesi halinde:

  • Karın içinde sıvı birikmesi
  • Karında şişkinlik
  • Ağrı
  • İştahsızlık ve kilo kaybı
  • Bulantı ve kusma
  • Bağırsak tıkanıklığı
  • İdrar yollarında tıkanıklık
  • Beslenme bozukluğu

gibi sorunlara yol açabilir.

Sitoredüktif Cerrahi Nedir?

Sitoredüktif cerrahi, karın içindeki gözle görülebilen tümör odaklarının mümkün olduğunca tamamen çıkarılmasını amaçlayan kapsamlı bir ameliyattır.

Hastalığın bulunduğu bölgelere göre:

  • Tümörlü periton tabakaları
  • Karın içindeki yağlı dokular
  • İnce veya kalın bağırsağın bir bölümü
  • Mide veya rektumun bir bölümü
  • Safra kesesi
  • Dalak
  • Yumurtalık veya rahim
  • Diyafram üzerindeki hastalıklı dokular
  • Diğer tutulan organ veya dokular

çıkarılabilir.

Bu işlemlerin hepsi her hastada yapılmaz. Ameliyatın kapsamı, hastalığın karın içindeki dağılımına göre belirlenir.

Sitoredüktif cerrahinin sağlayabileceği yarar, görülebilir tümörlerin ne ölçüde çıkarılabildiğiyle yakından ilişkilidir. Yaygın hastalığın güvenli biçimde temizlenemeyeceği düşünülen durumlarda bu ameliyat uygun olmayabilir.

HIPEC Nasıl Uygulanır?

Sitoredüktif cerrahi tamamlandıktan sonra karın boşluğuna özel tüpler yerleştirilir. Hastalığın türüne göre seçilen kemoterapi ilacını içeren sıvı, kontrollü biçimde ısıtılarak karın içinde dolaştırılır.

Uygulamanın sıcaklığı, süresi ve kullanılacak ilaç hastalığın türüne ve uygulanan tedavi protokolüne göre değişir.

HIPEC’in amacı, cerrahiyle görülemeyecek kadar küçük kalmış olabilecek tümör hücrelerini karın içinde doğrudan hedeflemektir. Isı, belirli kemoterapi ilaçlarının dokuya etkisini ve nüfuzunu artırabilir.

İşlem tamamlandıktan sonra sıvı karın dışına alınır ve ameliyat sonlandırılır.

HIPEC Damardan Verilen Kemoterapinin Yerini Tutar mı?

Hayır. HIPEC karın boşluğuna uygulanan bölgesel bir tedavidir. Damardan veya ağızdan uygulanan sistemik kemoterapi ise kan dolaşımı aracılığıyla vücudun farklı bölgelerine ulaşır.

Bazı hastalarda HIPEC öncesinde veya sonrasında sistemik kemoterapi gerekebilir. Bu tedaviler birbirinin alternatifi olmak zorunda değildir; aynı tedavi planının farklı aşamalarını oluşturabilir.

Hangi Hastalıklarda Değerlendirilebilir?

Sitoredüktif cerrahi ve HIPEC, kanıt düzeyi ve kullanım biçimi hastalığa göre değişmekle birlikte şu durumlarda değerlendirilebilir:

  • Apendiks kaynaklı tümörler
  • Psödomiksoma peritonei
  • Kolon ve rektum kanserinin periton metastazları
  • Peritoneal mezotelyoma
  • Seçilmiş yumurtalık kanseri vakaları
  • Seçilmiş mide kanseri vakaları
  • Karın zarını tutan bazı nadir tümörler

Bu listedeki her hastalıkta ve her hastada HIPEC standart tedavi değildir. Özellikle mide ve yumurtalık kanserinde hastalığın evresi, önceki tedaviler ve ameliyatın zamanlaması önemlidir.

Yumurtalık kanserlerinde kararın jinekolojik onkoloji, mide ve kolorektal kanserlerde ise ilgili onkoloji branşlarıyla birlikte verilmesi gerekir.

Kimler HIPEC İçin Uygun Olabilir?

Hasta seçimi yapılırken şu özellikler değerlendirilir:

  • Kanserin başladığı organ ve patolojik türü
  • Hastalığın karın içindeki yaygınlığı
  • Karın dışındaki organlarda kontrol edilemeyen metastaz bulunup bulunmadığı
  • Görülebilir tümörlerin cerrahi olarak çıkarılabilirliği
  • Hastanın daha önce aldığı tedaviler ve bunlara verdiği yanıt
  • Kalp, akciğer, böbrek ve karaciğer fonksiyonları
  • Hastanın beslenme ve performans durumu
  • Büyük ve uzun sürebilecek bir ameliyatı kaldırabilme kapasitesi

Yaş tek başına karar ölçütü değildir. Hastanın biyolojik durumu ve eşlik eden hastalıkları birlikte değerlendirilir.

Kimler İçin Uygun Olmayabilir?

Aşağıdaki durumlar HIPEC ve sitoredüktif cerrahinin uygunluğunu azaltabilir:

  • Karın içindeki hastalığın güvenli biçimde çıkarılamayacak kadar yaygın olması
  • İnce bağırsağın geniş bölümünü etkileyen hastalık
  • Kontrol altına alınamayan karın dışı metastazlar
  • Tümörün cerrahiyle çıkarılamayacak önemli yapıları tutması
  • Ciddi kalp, akciğer, böbrek veya karaciğer hastalığı
  • Belirgin beslenme bozukluğu
  • Hastanın genel durumunun büyük ameliyata uygun olmaması
  • Uygulanan tedavilere rağmen hızla ilerleyen hastalık

Bu ölçütler mutlak ve her hasta için aynı değildir. Karar multidisipliner değerlendirme sonucunda verilmelidir.

Peritoneal Kanser İndeksi Nedir?

Peritoneal Kanser İndeksi, kısa adıyla PCI, karın içindeki hastalığın dağılımını ve büyüklüğünü değerlendirmek için kullanılan bir puanlama yöntemidir.

Karın farklı bölgelere ayrılır ve her bölgedeki tümör odakları değerlendirilir. PCI, hastalığın yaygınlığını tanımlamaya ve sitoredüktif cerrahinin uygunluğunu değerlendirmeye yardımcı olur.

Bilgisayarlı tomografi, MR ve PET-BT önemli bilgiler verse de küçük periton odaklarını her zaman gösteremeyebilir. Bu nedenle gerçek yaygınlık bazen ancak laparoskopi veya açık ameliyat sırasında tam olarak anlaşılabilir.

Ameliyat Öncesinde Hangi İncelemeler Yapılır?

Hastanın durumuna göre şu değerlendirmeler yapılabilir:

  • Patoloji sonucunun yeniden incelenmesi
  • Kontrastlı göğüs, karın ve pelvis tomografisi
  • Gerekli durumlarda MR veya PET-BT
  • Kolonoskopi veya endoskopi
  • Kan tetkikleri ve tümör belirteçleri
  • Kalp ve akciğer değerlendirmesi
  • Böbrek ve karaciğer fonksiyon testleri
  • Beslenme durumunun değerlendirilmesi
  • Gerekli hastalarda tanısal laparoskopi

Görüntüleme sonuçlarıyla birlikte görüntülerin kendisinin de incelenmesi önemlidir.

Ameliyat Sırasında Plan Değişebilir mi?

Evet. Görüntüleme yöntemleri küçük tümör odaklarını veya ince bağırsak üzerindeki hastalığın gerçek yaygınlığını her zaman gösteremeyebilir.

Ameliyat sırasında hastalığın beklenenden daha yaygın olduğu ve güvenli biçimde temizlenemeyeceği görülürse planlanan sitoredüktif cerrahi ve HIPEC uygulanmayabilir. Bu karar, hastaya yarar sağlamayacak ağır bir ameliyattan kaçınmak amacıyla verilir.

Bu olasılığı ameliyattan önce hastam ve yakınlarıyla açıkça konuşmayı önemserim.

Ameliyat Ne Kadar Kapsamlıdır?

Sitoredüktif cerrahi ve HIPEC, hastalığın yaygınlığına göre uzun sürebilen büyük bir ameliyattır. Birden fazla organ veya bağırsak bölümüne işlem yapılması gerekebilir.

Bazı hastalarda bağırsak uçları yeniden birleştirilir. Bağırsak bağlantısını korumak veya güvenli iyileşmeyi sağlamak amacıyla geçici stoma gerekebilir. Daha seyrek olarak kalıcı stoma oluşturulması gündeme gelebilir.

Ameliyatın kapsamı ve stoma olasılığı mümkün olduğunca işlem öncesinde anlatılır.

HIPEC ve Sitoredüktif Cerrahinin Riskleri Nelerdir?

Bu tedavi, standart bir karın ameliyatından daha kapsamlı olabilir. Riskler yapılan cerrahinin genişliğine, çıkarılan organlara, kullanılan kemoterapi ilacına ve hastanın genel durumuna göre değişir.

Başlıca riskler şunlardır:

  • Kanama
  • Enfeksiyon ve karın içi apse
  • Bağırsak bağlantısında kaçak
  • Bağırsak veya diğer organlardan fistül gelişmesi
  • Bağırsak hareketlerinin geç başlaması
  • Bağırsak tıkanıklığı
  • Safra, pankreas veya idrar yolu kaçağı
  • Yara iyileşmesi sorunları
  • Akciğer enfeksiyonu ve solunum problemleri
  • Pıhtı ve akciğer embolisi
  • Böbrek veya karaciğer fonksiyonlarında bozulma
  • Kan hücrelerinde azalma ve diğer kemoterapi etkileri
  • Yoğun bakım gereksinimi
  • Yeniden ameliyat gereksinimi
  • Geçici veya kalıcı stoma
  • Yaşamı tehdit edebilecek komplikasyonlar

Riskleri azaltmak için hastanın ameliyata fiziksel ve beslenme açısından hazırlanması önemlidir. Buna rağmen bütün komplikasyonları tamamen ortadan kaldırmak mümkün değildir.

Ameliyat Sonrası Süreç

Ameliyat sonrasındaki iyileşme yapılan işlemlerin kapsamına göre değişir. Hastanın bir süre yoğun bakımda takip edilmesi gerekebilir.

Takip sırasında:

  • Ağrı kontrolü
  • Sıvı ve elektrolit dengesi
  • Böbrek fonksiyonları
  • Kan değerleri
  • Solunum egzersizleri
  • Pıhtıdan korunma
  • Bağırsak hareketleri
  • Beslenmenin aşamalı olarak başlanması
  • Yara ve drenlerin takibi

önem taşır.

Hastanın erken dönemde hareketlendirilmesi ve beslenme desteğinin kişiye özel planlanması iyileşmenin önemli parçalarıdır. Hastanede kalış ve günlük yaşama dönüş süresi ameliyatın kapsamına göre değişir.

Ameliyat Sonrasında Kemoterapi Gerekir mi?

Sistemik kemoterapinin gerekip gerekmediği kanserin türüne, önceki tedavilere, ameliyat bulgularına ve patoloji sonucuna göre belirlenir.

HIPEC uygulanmış olması, hastanın artık başka bir onkolojik tedaviye ihtiyaç duymayacağı anlamına gelmez. Ameliyat sonrasında medikal onkolojiyle birlikte yeni tedavi planı hazırlanır.

Tekrarlayan Hastalıkta Yeniden HIPEC Yapılabilir mi?

Bazı seçilmiş hastalarda hastalık karın zarında tekrarladığında yeniden sitoredüktif cerrahi ve HIPEC değerlendirilebilir.

Ancak önceki ameliyatın kapsamı, hastalıksız geçen süre, yeni hastalığın dağılımı, tümörün biyolojisi ve hastanın genel durumu dikkatle değerlendirilmelidir. Her tekrarlayan hastalık yeniden ameliyata uygun değildir.

İkinci Görüş İçin Başvuru

Periton metastazı tanısı alan veya HIPEC önerilen hastaların ikinci görüş alması doğaldır.

Değerlendirmeye gelirken mümkünse şu belgelerin getirilmesi yararlı olur:

  • Kanserin ilk tanısına ait patoloji raporu
  • Patoloji preparatları ve varsa parafin bloklar
  • Geçirilen ameliyatların raporları
  • Bilgisayarlı tomografi, MR ve PET-BT görüntüleri
  • Uygulanan kemoterapilerin isimleri ve tarihleri
  • Tedavilere verilen yanıtı gösteren raporlar
  • Tümör belirteçleri ve güncel kan tetkikleri
  • Kolonoskopi veya endoskopi raporları
  • Varsa genetik ve moleküler test sonuçları
  • Kullanılan ilaçların listesi

Bu belgeleri ve özellikle görüntülerin kendisini değerlendirerek sitoredüktif cerrahi ve HIPEC’in uygun bir seçenek olup olmadığı hakkında görüş bildiriyorum.

Sık Sorulan Sorular

HIPEC bir ameliyat mıdır, kemoterapi midir?

HIPEC, ameliyat sırasında karın içine uygulanan ısıtılmış kemoterapidir. Genellikle gözle görülen tümörlerin çıkarıldığı sitoredüktif cerrahinin ardından uygulanır.

HIPEC her kanser hastasına uygulanabilir mi?

Hayır. Yalnızca karın zarı tutulumu bulunan ve belirli seçim ölçütlerini karşılayan hastalarda değerlendirilebilir. Kanserin türü ve hastalığın yaygınlığı belirleyicidir.

HIPEC tek başına uygulanabilir mi?

HIPEC çoğunlukla sitoredüktif cerrahinin tamamlayıcı aşamasıdır. Görülebilir yaygın tümör dokusu çıkarılmadan yalnızca sıcak kemoterapi uygulanması çoğu durumda aynı amacı karşılamaz.

HIPEC kanseri kesin olarak tedavi eder mi?

Hiçbir hasta için kesin sonuç garantisi verilemez. Amaç, seçilmiş hastalarda hastalığı uzun süre kontrol etmek ve uygun durumlarda tedavi edici bir yaklaşım sunmaktır. Beklenen yarar kanserin türüne ve hastalığın yaygınlığına göre değişir.

Sıcak kemoterapi bütün vücuda yayılır mı?

İlaç doğrudan karın boşluğuna uygulanır ancak bir bölümü kana geçebilir. Bu nedenle böbrek fonksiyonları, kan değerleri ve diğer olası yan etkiler yakından takip edilir.

HIPEC saç döker mi?

HIPEC’in sistemik etkileri damardan verilen kemoterapiye göre farklı olabilir. Saç dökülmesi kullanılan ilaca ve hastanın aynı dönemde aldığı diğer tedavilere bağlıdır. Hiç yan etki olmayacağı söylenemez.

Ameliyat sırasında organlar alınabilir mi?

Hastalığın bulunduğu bölgelere göre bağırsak, dalak, safra kesesi veya başka organların tamamının ya da bir bölümünün çıkarılması gerekebilir. Yapılabilecek işlemler mümkün olduğunca ameliyat öncesinde konuşulur.

Geçici torba açılması gerekir mi?

Bağırsak ameliyatı yapılan bazı hastalarda bağlantıyı korumak amacıyla geçici stoma gerekebilir. Her hastada gerekli değildir. Hastalığın yaygınlığına göre kalıcı stoma ihtimali de doğabilir.

Görüntülemeler temizse periton metastazı olmadığı kesin midir?

Hayır. Küçük periton odakları bilgisayarlı tomografi, MR veya PET-BT’de görülmeyebilir. Bazı hastalarda gerçek yaygınlık ancak laparoskopi veya ameliyat sırasında anlaşılabilir.

Muayene ve Randevu

Muayenede hastalığın başladığı organı, patoloji sonucunu, daha önce uygulanan tedavileri ve görüntülemeleri birlikte değerlendiriyorum. Sitoredüktif cerrahi ve HIPEC’in olası yararlarını, risklerini ve alternatiflerini hastam ve yakınlarıyla ayrıntılı olarak konuşuyorum.

Ameliyatın uygun görülmesi halinde işlem, hastanın tıbbi ihtiyaçları doğrultusunda gerekli altyapı ve multidisipliner ekip bulunan uygun hastanede planlanmaktadır.

Op. Dr. Ahmet Er Genel Cerrahi Uzmanı

Muayene saatleri: Hafta içi: 09.00–18.00 Cumartesi: 09.00–15.00 Muayene öncesinde randevu alınması gerekmektedir.

Telefon: 0532 331 10 51

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacı taşır. Muayene, tanı veya kişiye özel tedavi önerisinin yerini tutmaz.

Bilimsel kaynaklar:

  1. Op. Dr. Ahmet Er — Peritoneal Metastazlı Hastalarda Güncel Tedavi
  2. Peritoneal Surface Oncology Group International — HIPEC Consensushttps://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10695877/
  3. Johns Hopkins Medicine — HIPEC Surgeryhttps://www.hopkinsmedicine.org/health/treatment-tests-and-therapies/hipec-surgery-what-you-need-to-know
  4. The Christie NHS Foundation Trust — Peritoneal Oncology Servicehttps://www.christie.nhs.uk/your-treatment-and-care/services/colorectal-and-peritoneal-oncology-centre/our-patient-services/peritoneal-oncology-service
  5. University College London Hospitals — Hyperthermic Intraperitoneal Chemotherapyhttps://www.uclh.nhs.uk/patients-and-visitors/patient-information-pages/hyperthermic-intraperitoneal-chemotherapy

İlgili çalışma alanları